Προσπαθούμε να ανταποκριθούμε σε προσδοκίες που αλληλοαναιρούνται. Ίσως το πρόβλημα να μην είναι ότι χάνουμε το παιχνίδι. Αλλά ότι πιστεύουμε πως πρέπει οπωσδήποτε να το κερδίσουμε.
Benjamin Trinidad Segura
4 λεπτά ανάγνωσης
Υπάρχουν άνθρωποι που θα σε επικρίνουν επειδή δουλεύεις υπερβολικά.
Άλλοι θα σε επικρίνουν επειδή δουλεύεις πολύ λίγο.
Κάποιοι θα σε κατηγορήσουν ότι σπαταλάς τον χρόνο σου, ενώ άλλοι θα πιστεύουν ότι δεν απολαμβάνεις αρκετά τη ζωή σου.
Αν εκφράσεις τη γνώμη σου, θα βρεις ανθρώπους που διαφωνούν μαζί σου.
Αν σιωπήσεις, άλλοι θα σε κατηγορήσουν ότι δεν παίρνεις θέση.
Αν δοκιμάσεις κάτι καινούργιο, κινδυνεύεις να αποτύχεις.
Αν δεν δοκιμάσεις τίποτα, κινδυνεύεις κάποια στιγμή να μετανιώσεις που δεν το προσπάθησες ποτέ.
Και κάπου ανάμεσα σε όλα αυτά, προσπαθούμε να πάρουμε αποφάσεις με τις οποίες θα συμφωνούν όσο το δυνατόν περισσότεροι άνθρωποι.
Είναι όμως αυτό καν εφικτό;
Είναι ενδιαφέρον ότι οι άλλοι δεν χρειάζεται καν να μας επικρίνουν προσωπικά για να επηρεάζει η κρίση τους τις αποφάσεις μας.
Μερικές φορές αρκεί και μόνο η σκέψη του τι μπορεί να σκέφτονται.
Αναρωτιόμαστε αν πρέπει να δημοσιεύσουμε κάτι.
Αν θέλουμε πραγματικά να ασκήσουμε αυτό το επάγγελμα.
Αν πρέπει να ιδρύσουμε μια επιχείρηση.
Αν επιτρέπεται να πάρουμε μια ασυνήθιστη απόφαση.
Και πριν καν δράσουμε, υπάρχουν ήδη στο μυαλό μας άνθρωποι που σχολιάζουν την απόφασή μας.
Κάποιους από αυτούς τους γνωρίζουμε.
Άλλους δεν τους έχουμε συναντήσει ποτέ.
Κι όμως, τους δίνουμε φωνή.
Μερικές φορές, μάλιστα, πιο δυνατή από τη δική μας.
Γιατί επιτρέπουμε σε ανθρώπους να συναποφασίζουν για τις επιλογές μας, ενώ τις συνέπειές τους πρέπει να τις επωμιστούμε αποκλειστικά εμείς;
Θα ήταν εύκολο να συμπεράνουμε από αυτό ότι οι απόψεις των άλλων δεν θα έπρεπε γενικά να μας απασχολούν.
Θεωρώ ότι αυτό είναι λάθος.
Γιατί οι διαφορετικές οπτικές μπορούν να είναι πολύτιμες.
Οι άνθρωποι μπορούν να παρατηρήσουν πράγματα που μας διαφεύγουν. Μπορούν να αμφισβητήσουν τις πεποιθήσεις μας, να μας επισημάνουν λάθη ή να μας βοηθήσουν να πάρουμε καλύτερες αποφάσεις.
Επομένως, δεν είναι κάθε δυσάρεστη άποψη αυτομάτως κακή.
Και δεν είναι κάθε συμφωνία αυτομάτως καλή.
Ίσως η πραγματική πρόκληση είναι να μάθουμε να ξεχωρίζουμε.
Ανάμεσα σε ανθρώπους που θέλουν να μας καταλάβουν και σε ανθρώπους που απλώς μας κρίνουν.
Ανάμεσα στην κριτική που μπορεί να μας βοηθήσει να προχωρήσουμε και στην κριτική που απλώς εκφράζει προσωπικές αντιλήψεις για το πώς θα έπρεπε να ζει ένας άλλος άνθρωπος.
Και ανάμεσα σε μια βάσιμη ένσταση και σε μια προσδοκία που δεν χρειαζόταν ποτέ να εκπληρώσουμε.
Ίσως το παράδοξο της επιθυμίας μας για αναγνώριση είναι ότι μερικές φορές χάνουμε τον εαυτό μας από τα μάτια μας.
Θέλουμε να θεωρούμαστε επιτυχημένοι.
Λογικοί.
Συμπαθείς.
Υπεύθυνοι.
Φιλόδοξοι, αλλά όχι αλαζόνες, παρακαλώ.
Με αυτοπεποίθηση, αλλά όχι αλαζόνες, παρακαλώ.
Ανεξάρτητοι, αλλά όχι εγωιστές, παρακαλώ.
Πρέπει να είμαστε γενναίοι, αρκεί να μην κάνουμε λάθη.
Πρέπει να κυνηγάμε τα όνειρά μας, αρκεί να παραμένουν κοινωνικά κατανοητά.
Και πρέπει να είμαστε αυθεντικοί, αρκεί η αυθεντικότητά μας να μην ενοχλεί κανέναν.
Ίσως, όμως, παραβλέπουμε κάτι καθοριστικό:
Δεν μπορούμε να ανταποκριθούμε ταυτόχρονα στις προσδοκίες όλων των άλλων και να περιμένουμε ότι θα μείνουμε πάντα πιστοί στις δικές μας αντιλήψεις.
Όχι επειδή οι άλλοι έχουν πάντα άδικο.
Αλλά επειδή διαφορετικοί άνθρωποι έχουν διαφορετικές αντιλήψεις για το τι σημαίνει να ζεις σωστά.
Και μερικές φορές αυτές οι αντιλήψεις συγκρούονται.
Τι θα γινόταν αν σταματούσαμε να κρίνουμε κάθε απόφαση με βάση το πώς θα μπορούσαν να αντιδράσουν οι άλλοι;
Όχι από πείσμα.
Ούτε από αδιαφορία.
Και ούτε επειδή πιστεύουμε ότι έχουμε πάντα δίκιο.
Αλλά επειδή αποδεχόμαστε ότι η συμφωνία των άλλων δεν αποτελεί αξιόπιστο μέτρο για το αν οι αποφάσεις μας είναι σωστές.
Κάποιος μπορεί να μας επικρίνει, παρόλο που κάναμε κάτι σωστά.
Κάποιος άλλος μπορεί να μας χειροκροτήσει, παρόλο που μόλις κάναμε ένα λάθος.
Επομένως, η αντίδραση των ανθρώπων γύρω μας δεν μας αποκαλύπτει απαραίτητα αν βρισκόμαστε στον σωστό δρόμο.
Ίσως θα έπρεπε να θέτουμε συχνότερα στον εαυτό μας διαφορετικά ερωτήματα.
Γιατί θέλω να πάρω αυτή την απόφαση;
Ποιες συνέπειες είμαι διατεθειμένος/η να αναλάβω;
Ανταποκρίνεται αυτό στις αξίες μου;
Είμαι διατεθειμένος/η να αλλάξω γνώμη αν αποκτήσω νέα στοιχεία;
Και θα έπαιρνα την ίδια απόφαση αν κανείς δεν το μάθαινε;
Γιατί ίσως μια ζωή με αυτοδιάθεση δεν αρχίζει όταν παύουν να μας ενδιαφέρουν οι απόψεις των άλλων.
Αλλά όταν μαθαίνουμε να τις αξιολογούμε.
Ίσως οι άνθρωποι να μην καταλάβουν ποτέ πλήρως τις αποφάσεις σου.
Ίσως κάποιοι τις επικρίνουν.
Άλλοι θα τις θαυμάσουν.
Κάποιοι άλλοι δεν θα ενδιαφερθούν καθόλου.
Και μερικές φορές οι άνθρωποι θα αλλάξουν γνώμη για σένα, χωρίς να έχεις αλλάξει εσύ τίποτα.
Όλα αυτά είναι μέρος της συμβίωσης.
Άλλωστε, κι εμείς κρίνουμε τους άλλους. Μερικές φορές συνειδητά, μερικές φορές ασυνείδητα. Και σίγουρα όχι πάντα δίκαια.
Άρα, δεν πρόκειται για το να θεωρούμε τις απόψεις των άλλων κατώτερες.
Αλλά για το να μην τους αποδίδουμε αυτομάτως μεγαλύτερη σημασία από τη δική μας πεποίθηση.
Μπορούμε να ακούμε, να αμφισβητούμε και να μαθαίνουμε.
Μπορούμε να κάνουμε λάθη και να διορθώνουμε τις αποφάσεις μας.
Και μπορούμε να ακολουθούμε τον δικό μας δρόμο, ακόμη κι αν οι άλλοι θα είχαν επιλέξει έναν διαφορετικό.
Ίσως να μην χρειάζεται καν να παίξεις ένα παιχνίδι που δεν μπορείς να κερδίσεις.
Συζήτηση
Η διαφωνία είναι ευπρόσδεκτη. Η ασέβεια όχι.
Ξεκίνα τη συζήτηση με μια προσεγμένη απάντηση.